Glokom Nedir ?

Glokom; göz içinde üretilen sıvının gözü terk etmesinde ortaya çıkan güçlüğe bağlı olarak oluşturduğu baskının görme sinirine zarar verecek düzeyde yüksek olması sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır.

Glokoma Ne Sebep Olur?

Normalde göz içi dokularının beslenmesi için göz içerisinde sürekli olarak üretilen bir sıvı vardır ve bu sıvı mikroskobik büyüklükteki kanallar ile gözü terk eder. Glokom, göz içi sıvısını dışarı boşaltan kanallarda yapısal olarak tıkanıklık oluşması nedeniyle sıvının yeterli boşalmaması ve buna bağlı olarak göz içi basıncının artması sonucu oluşur. Yükselen göz içi basıncı görme sinirine zarar vererek görme sinirinin ölümüne neden olur. Bazı hastalarda ise göz içi basıncı normal olduğu halde görme sinirindeki kan akımının bozuk olması görme sinirini aynı şekilde tahrip eder.

Glokomun Tipleri Nelerdir?

Sıklıkla 40 yaşın üzerinde oluşan glokom genellikle yıllar içinde çok sinsi ilerler. Bu süre içinde hastalığa ait herhangi bir belirti vermez. Glokomda görme kaybı oluştuktan sonra geri dönüş olmadığından erken tanı önemlidir. Normal göz muayenesi sırasında tespit edilen göz içi basıncı artışı hastalığın ilk belirtisi olabilir. Göz doktorunca düzenli aralıklarla yapılan muayeneler glokomun erken tanı ve tedavisi için en iyi yoldur.

Daha nadir olarak yine ileri yaşlarda ani olarak krizle ortaya çıkan bir başka glokom tipi de dar açılı glokomdur. Şiddetli göz ağrısı, görme azalması, gözde kızarıklık ve bulantı, kusma ile karakterize bir tablo oluşturur. Acil tedavi gerektirir. Ayrıca bebeklikte ve çocukluk çağında izlenen glokomlarda gözde büyüme, sulanma, ışığa karşı hassasiyet izlenir.

Glokom Riskini Arttıran Faktörler Şunlardır:

  • İlerleyen yaş
  • Ailede glokom öyküsü (Genetik yatkınlık)
  • Sigara
  • Şeker hastalığı

  • Yüksek-Düşük kan basıncı

  • Miyopi, hipermetropi
  • Uzun süreli kortizon tedavisi
  • Göz yaralanmaları
  • Migren

Bu özelliklere sahip kişilerin glokom yönünden göz muayenelerini yaptırmaları uygun olur.

 

Glokom Nasıl Teşhis Edilir?

Glokom dikkatli bir göz muayenesi ile teşhis edilir.

  • Tonometri adı verilen bir aletle göz içi basıncınız ölçülür.
  • Göz dibi muayenesi yapılarak görme sinirinde kayıp (çukurluk artışı) incelenir.
  • 
Görme alanı muayenesi ile çevresel görmede harabiyet olup olmadığı araştırılır.
  • Görme siniri ve sinir lifi tabakasını tomografik olarak inceleyen ileri yöntemler de uygulanarak detaylı kayıp analizi yapılabilir.

 

Glokom İyileşebilir mi?

Glokom tanı konulduktan sonra tamamen iyileştirilip ortadan kaldırılamaz; fakat birçok olguda uygun tedavi ile başarılı olarak kontrol altında tutulabilir, görme kaybının ilerlemesi engellenebilir.

Glokom Nasıl Tedavi Edilir?

Glokom nedeniyle gözde gerçekleşen hasar geri döndürülemez. Göz damlaları, laser cerrahisi ve cerrahi girişimler, daha ileri kayıp meydana gelmesini önlemek için uygulanırlar. Bazı durumlarda, ağızdan tedavi de uygulanmaktadır.

Glokomun tüm tiplerinde görme kaybını önlemek için, düzenli aralıklarla kontrol çok önemlidir. Glokom, siz hiç farkında olmadan da ilerleyebileceği için, zaman zaman tedavinizde düzenlemeler yapmak gerekli olabilmektedir.

İlaçlar

Glokom öncelikle göz içi basıncını düşüren çeşitli ilaçlarla tedavi edilir. Bu ilaçlar genellikle göz damlası şeklindedir. Göz damlalarının her gün kullanılması zorunludur. Önerilen ilaç tedavisine bağlı olarak göz damlasını ya da damlalarını günde bir veya birkaç kez düzenli aralıklarla damlatabilirsiniz. Önemli olan her zaman doktorunuzun önerilerini izlemenizdir.Glokomun ilerleyici bir hastalık olması sebebiyle göz doktorunuzun göz damlalarınızı değiştirmek veya tedavinize başka göz damlalarını eklemek zorunda kalabilir. Bu değişikliklerin yapılmasındaki ilk neden göz içi basıncını kontrol altında tutabilmek ve görme alanınızı korumaktır. Ayrıca kullandığınız damlaların ortaya çıkabilecek yan etkileri de bu değişikliklerin yapılmasını gerektirebilir. Glokom ilaçları görmenizi korurken, yan etkilere de neden olabilir. Yan etkilerle karşılaştığınız zaman, mutlaka göz doktorunuzu bu konuda bilgilendirin. Bazı göz damlalarının neden olabileceği yan etkiler şunlardır:

  • Yanma veya batma hissi,
  • Gözlerde veya gözlerin etrafındaki ciltte kızarıklık,
  • Nabız gücü veya sayısında değişiklikler,
  • Enerji seviyenizde değişiklikler,
  • Nefes alışınızdaki değişiklikler (özellikle astım ve amfizemli hastalarda),
  • Ağız kuruluğu,
  • Tad duyusunda değişiklikler,
  • Baş ağrısı,
  • Görme bulanıklığı,
  • Göz renginde değişiklikler,
  • Kirpiklerde uzama

Tüm ilaçların yan etki veya diğer ilaçlarla etkileşim riski vardır. Bu nedenle, düzenli olarak kullandığınız tüm ilaçların bir listesini yapmanız ve her kontrole gidişinizde, bu listeyi doktorunuza göstermeniz çok önemlidir.

Laser Cerrahisi

Tıbbi tedavinin uygulanamadığı veya yetersiz kaldığı durumlarda laser veya cerrahi girişimler uygulanabilir. Bu tedavilerin amacı hastanın kalan görmesinin korunması olup görmeyi arttırmazlar. Kriz ile ortaya çıkan dar açılı tipinde tedavi çok acildir ve öncelikle laser ile iris dokusuna bir delik açmak gerekli olabilir. Laser cerrahisi, farklı glokom tipleri için önerilebilir. Açık açılı glokomda, mikroskopik kanal sistemi direkt olarak tedavi edilir. Laser, kanal sisteminde değişikliklere neden olarak (trabeküloplasti), göz içi basıncını kontrol etmek için kullanılır. Açı kapanması glokomunda ise, laser ile iris dokusunda bir delik oluşturularak (iridotomi), aköz humor sıvısının kanal sisteminden akışı düzeltilmeye çalışılır.

Cerrahi Girişim

Glokom tedavisi için cerrahi girişim düşünüldüğünde, göz doktorunuz çok ince cerrahi aletler ile üretilen sıvının gözden dışa akımı için yeni bir kanal oluşturur (trabekülektomi). Göz doktorunuz, optik sinire ilave hasar olmasının mutlaka önlenmesi gerektiğini düşündüğünde, cerrahi önerebilir. Lazer cerrahisi gibi, diğer cerrahi girişimler de, hastanede yatış gerektirmeyen işlemlerdir. Doğuştan glokomda ise tedavi esas olarak cerrahidir. Bazı hastalarda birden fazla cerrahi girişim de gerekebilir.

Glokom Hastaları İçin Önemli Kurallar

İlacınızı doktorunuzun önerdiği şekilde kullanınız. İlacınızı her gün aynı saatte alınız. Bu şekilde göz damlanızı hem daha kolay hatırlar hem de daha etkili olmasını sağlarsınız. Günlük normal yaşamınızı etkileyen herhangi bir yan etkiyi doktorunuz ile görüşün. Doktorunuzun programladığı kontrol randevularınıza uyun. Hastalığınız ancak doktorunuzun düzenli kontrolü altında olduğunuz zaman başarılı olarak tedavi edilebilir. Göz doktorunuzun dışında başka bir doktora muayene olduğunuzda ona sizin glokomunuz olduğunu da bildirin. Glokom kalıtsal olabileceği için ailenizdeki bütün bireyleri düzenli olarak göz muayenesi olmaları için uyarın.

  • 20-29 yaş arası: Ailesinde glokom hikayesi bulunan herkes, 3-4 yılda bir göz muayenesinden geçmelidir.
  • 30-39 yaş arası: Ailesinde glokom hikayesi bulunan herkes, 2-3 yılda bir göz muayenesinden geçmelidir.
  • 40-64 yaş arası: Herkes 2 yılda bir göz muayenesinden geçmelidir.
  • 65 yaş ve üzeri: Herkes yılda 1 göz muayenesinden geçmelidir.

Tedavideki Rolünüz Nedir?

Glokom tedavisi, siz ve doktorunuz arasında bir ekip işi gerektiren bir durumdur. Göz doktorunuz glokom için tedavi önerebilir, ancak bunları uygulamak sizin görevinizdir. Glokom için tedavi almaya başladığınız zaman, göz doktorunuz sizi daha sık görmek isteyecektir. Ortalama olarak, göz doktorunuza her 3 veya 4 ayda bir kontrole gideceğinizi beklemelisiniz. Bu durum, tedavi gereksinimlerinize göre değişecektir.

İlgili Makaleler

Bunlar da İlginizi Çekebilir